Bakanlık raporu: 32 bin liralık ilacın satışı, milyonlarca avroluk rüşvetlerle 10 katına çıkarılmış

ABD’li bir ilaç firmasının Türkiye’de Sıhhat Bakanlığı bürokratlarına sus payı verdiği iddiasıyla ilgili başlatılan yönetimle ilgili soruşturma zarfında Sağlık Durumu Bakanlığı Yoklama Kurulu Başkanlığı’nca hazırlanan rapor ortaya çıktı.

Bakanlık raporu: 32 bin liralık ilacın satışı, milyonlarca avroluk rüşvetlerle 10 katına çıkarılmış

Sağlık Bakanlığı Yoklama Kurulu Başkanlığı, ABD’li bir hap firmasının Türkiye’de Sıhhat Bakanlığı bürokratlarına sus payı verdiği iddialarıyla rapor hazırladı. Raporda, ilacın kullanımını yaygınlaştırmak için düzenlenen toplantılar, etik kurul değer biçme ücreti, honorarium toplantıları nedeniyle akademisyen ve uzman hekimlere 36 milyon 263 bin 93 avro ve 104 bin TL verildiği belirtildi. Söz konusu harcamaların yapıldığı 3 yıllık dönemde ise onay verilen hap miktarının takriben 10 kat artarak 3 bin 60 adete ulaştığı saptandı.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na gönderilen ayrıntılı raporda, sorumluluğu saptama edilen Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu Başkanlığı bürokratları hakkında disiplin raporu hazırladığı bildirilerek, savcılık kadar operasyon yapılmasının uygun olduğu görüşü açıklandı. Türkiye Eczacılar Birliği ve Alexion firması görevlileri hakkında ise suç duyurusu raporları düzenlendi.

Eski Sağlık Bakanları Mehmet Müezzinoğlu ve Recep Akdağ’ın, kendi dönemlerinde gerçekleştiği iddia edilen rüşvet iddialarıyla ilgili, geçen sene Temmuz ayında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç ihbarında bulunmuş, yönetimsel soruşturma için de Sağlık Bakanlığı’na başvurmuştu. Sağlık Durumu Bakanlığı Denetim Kurulu’nca yapılan kapsamlı yönetimle ilgili soruşturma tamamlanarak, rapor hazırlandı.

Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı’nda sürdürülen soruşturma dosyasına giren raporda şu muhabere tespitler yapıldı:

Alexion Türkiye Danışmanı E.S. hakkında Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı göre operasyon yapılmasının uygun olacağı bildirildi. E.S.’nin Türkiye İlaç ve Tıbbi Aygıt Kurumu’nda birtakım görüşmelere aracılık ettiği, kurum idarecilerinden edindiği bazı bilgileri firmasına raporladığı, soruşturmaya konu Soliris adlı ilaçla ilgili reçete, ilaç ve doktor bilgilerini takip ettiği, bu bilgileri elde yapabilmek için de kurum çalışanlarına ve ilgili doktorlara ‘hediye, yemek, diğer gider’ gibi kalemler adı altında birtakım ödemeler yaptığı değerlendirmesi yapıldı.

E.S.’nin masraf kayıtlarında rumuzla açıklama edilen ve kendilerine masraf ya da ödeme yapıldığına ilişkin tescil bulunan ‘TEB Gülcan’ rumuzlu şahsın Türk Eczacılar Birliği’nde, ‘Zeynep Hanım’ olarak açıklama edilen şahsın ise SGK Personeli oldu görüşü paylaşıldı. TEB Genel Sekreterliği ve SGK Başkanlığı göre, kendi çalışanları açısından değerlendirilmesi için kabahat duyurusu raporları düzenlendi.

‘İDARECİLERLE YAKIN OLMADAN ÖĞRENİLEMEYECEK BİLGİLERE SAHİP’

Raporda, Alexion firması kadar iletilen raporların incelenmesi sonucunda, Danışman E.S.’nin kurum idarecileriyle yakın bir ilişki içerisinde olmadan öğrenilemeyecek bilgileri paylaştığı tespiti yapıldı. E.S.’nin paylaştığı bilgiler ise şöyle açıklandı:

“Afiyet Kullanım Tebliği’nde (SUT) yapılması gereken değişiklikler, bu değişikliklerden önceden farkında olunarak yapılan değerlendirmeler, firmanın ürünleriyle ilgili ulus çalışanlarıyla yapılan görüşmeler, kurumların mevcut kamusal düzenlemeler konusundaki eğilimlerini yansıtan görüşler, firmanın organize edeceği bilgilendirme toplantılarına kamudan kimlerin katılacağına ilişkin bilgiler, firmanın ürünü lehine gösterme açıklayacak akademik personelin Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu yöneticileriyle görüşme yapması için yapılan incelemeler, yurt dışı hap ödemelerinde SGK ile Türkiye Eczacılar Birliği arasında yapılan protokoller hakkında bilgilendirmeler.”

BAKAN, BAKAN YARDIMCISI, MÜSTEŞAR İSMİ KAYITLARDA YOK

Alexion Türkiye Firması’ndan elde edilebilen kayıtların tarandığı kayıtlı raporda, Bakan, Bakan Yardımcısı, Müsteşar, Müsteşar Yardımcısı ünvanlı hiçbir üst düzey bürokratın ismine rastlanmadığı bildirildi. Raporda böylece ilgililer hakkında adli, idari ve mali yönden işlem yapılmasına gerek olmadığı değerlendirmesi yapıldı.

Raporda Danışman E.S.’nin şirketinin yapmış olduğu hukuka tutarsız işlemlerin muhasebeleştirilmesine yardım eden firmanın sahibi ve Alexion Türkiye firmasının bir takım yetkilileri hakkında Ankara Cumhuriyet Savcılığı’nca hem operasyon yapılmasının uygun olacağı belirtildi.

İLACIN TANITIMI İÇİN AKADEMİSYENLERE 700-1100 TL ÖDEME YAPILDI

Firmadan elde edilebilen kayıtların iyice değerlendirilmesi sonucu, 2010-2015 yılları aralarında düzenlenen ya da desteklenen kongre, seminer ve sempozyumlarda Soliris adlı ilacın tanıtımına ve reçete edilmesine katkıda bulunacak faaliyetler de saptandı. Raporda, akademisyenler ve ilacı yazabilecek doktorların bu tür etkinliklere ziyafet edilerek, kullanımını yaygınlaştırmaya çalışıldığı, konuşmacı olan akademik personele ‘aidat’ anlamına gelen ‘honorarium’ adı aşağı 700-1100 TL arasında ödemeler yapıldığı tespiti yapıldı.

DOKTORLARA 37 MİLYON EURO

Firmanın dairesel masa toplantıları, sunum, ahlak kurul değer biçme ücreti, honorarium toplantılar nedeniyle akademisyen ve bilirkişi hekimlere 36 milyon 263 bin 93 euro ve 104 bin TL verdiğinin anlaşıldığı belirtildi. Raporda, 2010-2015 yılları aralarında Alexion Türkiye firmasının, ilacın kullanılabildiği sıhhat branşlarında etkinlik belirten derneklere de 134 bin 500 euro, 3 milyon 336 bin 305 TL bağışta bulunduğunun anlaşıldığı da bildirildi.

İLAÇ TALEBİ 10 KAT ARTMIŞ

Raporda ilacın Proksismal Noktürnal Hemoglobinüri (PNH) (Kemik iliği yetersizliği ve trombozla kendini bildiren bir klonal hemopoietik kök hücresel hastalığı) ve Atipik Hemolitik Üremik Sendrom (aHÜS) (Kan damarlarında çok artı kan pıhtısının oluşmasına niçin olan nadir bir rahatsızlık) isimli nadir hastalıklarda kullanıldığı, halihazırda tek dozluk 300 mg üzerinden eczane perakende satış fiyatının KDV dahil 32 bin 173 lira 34 kuruş olduğu belirtildi. PNH ve aHÜS hastalarının kişi başı aylık sıradan Soliris ilacı tüketiminin aktüel rakamlarla 257 bin lira civarında olduğu da açıklama edildi. Hastaların bu ilacı ömür boyu kullandığı ve benzer değerinin olmadığı bilgisi edinildiği de raporda belirtildi. Raporda laf konusu harcamaların yapıldığı 2013-2015 dönem aralığında, 3 bin 60 adet Soliris adlı ilaca onay verildiği saptandı. İstatistik verilerinin incelenmesinde ilacın 2010 yılında 137 adet, 2011 yılında 186 adet, 2012 yılında 4 adet talep edildiği belirlendi.

(DHA)

Yorum yapın