Omicron için ağız ve diş sağlığı uyarısı: Sıcak suyla yıkanması gerekiyor

Derin ven trombozu dediğimiz ayak toplardamarlarının tıkanması ve buna bağlı akciğere pıhtı atma durumu (pulmoner emboli), inme (felç), beyin kanaması, aort damarı yırtılmaları (anevrizma, diseksiyon) da kış aylarında hastaneleri çoğu kez meşgul eder. Tıbbi araştırmalar bu hastalıkların kış aylarında daha sık görüldüğünü ortaya koyduktan daha sonra bunun nedenlerini ve önlenebilir olup olmadığını araştırmaya yönelmiştir.

NEDEN KIŞ AYLARI?

Ceset dışı sıcaklığın düşmesi metabolizmamızda kompleks değişikliklere neden olur. Hormonal olarak sempatik asap sistemimiz aktive olur ve bu şart bizi dış streslere hazırlar. Adrenalin, vasopresin ve katekolamin hormonları artar. Bu hormonların etkisiyle damar kasılması (vasospazm) olur. Daha öncesinde damar darlığı olan kişiler anjinal ağrılar hissedebilir ya da kalp krizi geçirebilir.

Çalışmalar göstermiştir ancak vücutta yüzeyel soğuma kanda pıhtılaşmaya eğilimi artırmaktadır. Soğuk algısıyla pıhtılaşmayı karşılayan moleküller artar, pıhtı oluşumunu sağlayan trombosit hücreleri aktive olur, pıhtı eritici mekanizmalar (fibrinoliz) baskılanır; böylece damar tıkanıklığına yol açan oluşumlar daha hakim olur. Soğuk havada vücuda oksijen taşıyan kırmızı kan hücreleri artar, bu şart da kanın akışkanlığını azaltır. Rahat bir damardan geçen yoğunluğu artmış kan pıhtılaşma eğilimindedir.

Kış aylarında kalp damar hastalıkları daha mı sık görülüyor

D vitamini damar sağlığımız için fazla önemlidir. D vitamini güneş ışığından aldığımız ultraviyole ışınlarla aktive olduğu için kış aylarında etkinliği azalır. D vitamini yürek kasları üzerine direkt etkilidir. Vücutta enflamasyonu azaltır, kan basıncı makanizmasının böbrekler göre ayarlanan hormonal fonksiyonlarında direkt etkilidir, paratiroid hormonla ilişkilidir. Tüm bu etkilerinden dolayı tansiyonu yükseltir ve kalp krizine zemin hazırlar.

Endotel hücreleri damarlarımızın içini döşerler. Damarların kasılıp gevşemesini ve pıhtının damar cidarında birikmemesini sağlayan hücreler bunlardır. Soğuk algısında endotel hücreleri kasılmaya yol açar ve pıhtılaşmayı engelleyici molekülleri sentezlemeyi azaltır.

Kovid-19 ilgiyi artırdı: Magnezyum sağlık için neden bu kadar önemli? İlgili Haber Kovid-19 ilgiyi artırdı: Magnezyum afiyet için niçin bu kadar kayda değer?

YALNIZCA KOVİD DEĞİL, VİRAL ENFEKSİYONLAR DA KALBİN DÜŞMANI!

Kış aylarında enfeksiyonlar artar. Kapalı ortamlar ve hasta kişilerle solunum aracılığıyla bulaşan enfeksiyonlar Kovid döneminde hepimizi bilinçlendirdi. Yalnızca Kovid değil, influenza gibi viral enfeksiyonlar da kalbimizin düşmanı. Bunun yanında başlıca bakteriyel enfeksiyonların da (clamidya pnömoniya, helikobakter pilori) kalp damar tıkanıklığıyla ilişkili olduğu gösterilmiştir. Kalp krizi geçiren kişilerde yapılan kan testlerinde bu mikroplara karşı antikorlar bayağı kişilerden daha artı bulunmuştur.

Çalışmalar göstermiştir ama hava kirliliği yürek hastalığı riskini yüzde 69 oranında artırıyor. Havadaki kalbimize zararlı gazlar özellikle kalp damarlarında tıkanıklığı olan kişilerde kalp krizini tetikler.

Kış ayları gıda alışkanlıklarımızın da sağlığa zararlı yönde değiştiği aylardır. Daha artı şekerli ve yağlı yiyecekler yeriz. Yazın yenecek bir zeytinyağlı, bir salatanın yerini, Osmanlı yemekleri alır. Kışın damar sistemimiz üzerindeki tüm olumsuz etkilerine bizler de katkıda bulunmuş oluruz. Üstelik sigara, içki gibi kötü alışkanlıkların da meslek hayatımızın daha yoğun olduğu kış aylarında artması da cabası.

ANİ ISI DEĞİŞİMLERİNE DİKKAT!

Kimler daha artı risk aşağı?

Kalp damar hastalıkları genetik rahatsızlıklardır. Ailesinde kalp krizi geçiren, inme olan, by-pass ya da stent olan kişiler daha özenli olmalıdır.

30’lu, 40’lı yaşlarda kalp krizleri mevsimsel olmasa da ileri yaşlardakiler kış aylarında daha yoğundur. Özellikle menapoz döneminde, hormonal dalgalanmalar yaşayan kadınlarda da bu riskler kışın daha fazladır.

Kalp ritm bozuklukları da kışın daha sık bulgu verir. Başlıca mitral kapak hastalığına bağlı olan atriyal fibrilasyon veya ekstrasistol diye adlandırdığımız önemli ritm bozukluklarının kışın daha sık görüldüğü rapor edilmiştir.

Bilinen aort damar genişliği olan hastalar (aort anevrizması), tansiyonlarına ve ani ısı değişimlerine aleyhinde titiz olmalıdır.

Ani ısı değişimleri kalp damarlarında daralma yarattığından kış aylarında giyinmemiz de fazla manâlı. İç mekanlarda fazla terlemeden, dış mekanlarda fazla üşümeden kendimizi koruyacağımız çok katlı giyinme stratejisi bizi koruyabilir. Ayrıca başımızı, elimizi ani ısı değişiminden koruyacak aksesuarlar kalbimizi de korur.

Kış aylarında kalp damar hastalıkları daha mı sık görülüyor

EVDE HAREKET EDİN, DOĞRU BESLENİN!

Kışın ne yapalım?

– Risk grubundaysanız, ailenizde kalp rahatsızlıklar varsa ya da tansiyon, şeker, sigara alışkanlığınız varsa doktor konrtrollerinizi aksatmayın

– Maddi aktivitelerinizi aksatmayın. Evde yapacağınız fizik aktivitelerini hafife almayın

– Dürüst giyinin, soğuk havayla direkt bağlantı kurmayın.

– Kış enfeksiyonlarından kaçının. Maske, uzaklık ve sık el yıkamayı aksatmayın.

– Dürüst beslenin. Ağır yemeklerden kaçının, vitamin desteklerini unutmayın.

– Kışın kötü alışkanlıklardan uzaktan durun. Sigara, alkol tüketimi kışın daha fazladır, uyarı!

– Fazla düşünün, hayatta olumlu yönlerinden bakın. Bu sizin hayatınız, sağlıklı ve mutlu olmak sizin elinizde.

Yorum yapın